1. Լրացնել բաց թողնված տառերը։ 

Երդիկ, երդվյալ, անդադար, որթատունկ /դ-թ/, ատաղձագործ, անձկություն, խուրձ, մրցույթ /ձ-ց/ , խոչընդոտ, լուսնկա, հուժկու, դշխուհի։ 

2. Ճշտի’ր հատուկ անունների գրությունը։ 

Ցլիկ Ամրամ, Բյուզանդական կայսրություն, Դավթակ Քերթող, Հակոբ Մեղապարտ, Արտեմիսի տաճար, Լյուքսենբուրգի Մեծ Դքսություն, Վազգեն կաթողիկոս, Գարեգին Նժդեհ։ 

3. Յուրաքանչյուր բառի դիմաց գրի՛ր տառերի և հնչյունների քանակը։ 

Մկան-4տառ 5հնչյուն, գեղեցկություն-11տառ 11հնչյուն, սաղավարտ-8տառ 8հնչյուն, անարև-5տառ 6հնչյուն, վերջնագիր-9տառ 9հնչյուն, խմբվել-6տառ 7հնչյուն:

4. Վերականգնե՛ք արմատները և նշե՛ք տեղի ունեցած հնչյունափոխությունը։ 

Պատմագետ, հանրամատչելի, ճտքակոշիկ, խորհրդատվություն, ծաղկեփունջ, տեսչական, առվեզր։

ու-ն սղվել է, ու-ն սղվել է,ի-ը, ի-ն սղվել է, ու-ն սղվել է, ու>վ,

5. Ճշտի՛ր տրված թվականների գրությունը։

Հազար մեկ, երրորդ, չորրորդ, առաջին, ութսուն, վեցերորդ, քսանինը, մեկ երկրորդ։ 

6. Տրված նախադասություններում ընդգծի՛ր փոխաբերությունները։ 

Ձմռան շունչն ամենուր էր, և օդում թևածում էր սառնություն։ 

Ծառը տնքում էր հասած մրգերի ծանրությունից։ 

7. Տրված են դերանուններ, յուրաքանչյուրի դիմաց գրի՛ր, թե որ տեսակին են պատկանում։ 

Ես-անձնական, իրար-փոխադարձ, ամենայն, ողջ-որոշյալ, այստեղ-ցուցական, սա-ցուցական,բոլորը-որոշյալ, ոչ ոք-ժխտական, ինչքան-հարցական, համայն-որոշյալ, որևէ-անորոշ ։ 

8. Տրված բառերը բառակազմորեն վերլուծի՛ր, ո՞ր արմատները կարող են գործածվել առանձին։ 

Գրատախտակ, մտամոլոր, անընդունակ, հազարավոր, երգչախումբ, մարդամոտ։ 

գիր+ա+տախտակ, միտ+ա+մոլոր, ան+ընդունել+ակ, հազար+ա+վոր, երգիչ+ա+խումբ, մարդ+ա+մոտ

9. Տրված են նախադասություններ, յուրաքանչյուրի դիմաց գրի կազմությունը /պարզ, բարդ համադասական, բարդ ստորադասական/։ 

Ավարտելով աշխատանքը՝ Արմանը օգնականներին խնդրեց իրեն մենակ թողնել։-պարզ

Ընդարձակ սրահի կորնթարդ կամարների տակ հանկարծ շողարձակեցին Զևսի աչքերը, և մարմարյա հատակն ու պատերը երերացին ցնցումից։-բարդ համադասական

Սրահում փռված էին մի քանի նախագծեր, որ նա արել էր մի քանի օր առաջ։-բարդ ստորադասական

Մենք երախտապարտ ենք բժշկին, որովհետև նրա ջանքերը փրկեցին աղջկան։-բարդ ստորադասական

10. Ո՞րն է տրված նախադասության քերականական և տրամաբանական ճիշտ շարունակությունը։ 

Կռվում էր ամենքի հետ, բոլորին ծույլ էր անվանում,․․․․

ա․ և իր մասին մեծ կարծիք ուներ։

բ․ բայց ինքն ամբողջ կյանքում բացարձակապես ոչինչ չէր կատարել։ 

գ․ համոզված էր, որ աշխարհում միայն ծույլեր կան։

դ․ ցույց տալով չարվածը։ 

11. Նախադասությունից դո՛ւրս գրիր մակդիրները։ 

Պարսից շահը իր գոռոզ ոտքի տակ խոնարհում էր Հռոմը։ 

Իշխանը իր ոխերիմ աչքերով նայում էր դեպի սևազգեստ գերիները։ 

12. Կետադրի՛ր նախադասությունները։ 

Ու թվացել է ձյունն է մեղավոր՝ որ մորմոքդ ծանրացել է, փակվել են դեպի անուրջներ տանող ճանապարհները։

Ճարտարապետի մտքի թռիչքը աշխարհականներին ապշեցնում էր իր ճշգրտությամբ, տաճարի արտաքինը՝ իր շքեղությամբ։ 

Ինչո՞ւ է կյանքը հաճախ այնպիսի չար խաղեր խաղում, որ մտածելիս մարդու սրտի մեջ արյունն է պաղում։ 

13. Նախադասությունները դասավորի՛ր տրամաբանական ճիշտ հաջորդականությամբ։ 

1. Դժբախտաբար ,,մարաթոնը,, ուժասպառ արեց նրան։

2. Մի հույն զինվոր Մարաթոնից վազելով գնաց Աթենք՝ բարի լուրը քաղաքացիներին հայտնելու։

3. Ք․ ա․ 490 թվին հույները հաղթեցին Մարաթոնում տեղի ունեցած ճակատամարտում, որն Աթենքից մոտ 42 կմ հեռու էր գտնվում։

4. Խեղճ մարդը հաղթանակի լուրը հայտնելուց հետո գետնին տապալվեց ու մեռավ։ 

3214

14. Գտի՛ր նախադասության մեջ թույլ տված բառակազմության սխալը։ 

Իմ հաջողությունների համար ես պարտավոր եմ իմ ծնողներին։  պարտական

15. Գտի՛ր նախադասության մեջ թույլ տված քերականական սխալը։ 

Երիտասարդը երկար ու հիացած նայում էր Սարյանի նկարների վրա։ նկարներին

16. Տրված բառերը տեղադրի՛ր բաց թողնված տեղերում՝ ենթարկելով համապատասխան փոփոխությունների։ 

Անծանոթ մարդկանց ներս գալը տղային անչափ զարմացրեց ․ չիմացավ՝ արդյոք սունկը թողնի կրակի վրա և վազի մոր հետևը, թե սունկն էլ հետը տանի։ 

թողնել, տղա, հետև, զարմանալ

Ընթերցել ,,Թմկաբերդի առումը,, ստեղծագործությունը։

1. Առանձնացնել անհասկանալի բառերը և բացատրել։

հավլունի-առասպելական մեծ սուր՝ գերբնական հատկություններով, աննըկուն-դիմացկուն, բաբան-կատապուլտ, մըրափել-քնել

2. Մեկնաբանել ,,Նախերգանքը,, ՝ ներկայացնելով սեփական տեսակետն արտահայտված գաղափարների շուրջ։

Նախերգանքի հիմնական միտքն այն է, որ կյանքն անցողիկ է, իսկ մարդու գործը՝ անմահ: Իմ կարծիքով՝ սա հիշեցում է, որ մենք պետք է ապրենք ճիշտ արարքներով, քանի որ մեր թողած հետքը (լավ կամ վատ) ապրելու է մեզնից հետո։

3. Ներկայացնել և բնութագրել բոլոր հերոսներին։

Թաթուլ իշխան՝ քաջ, հայրենասեր մարդ, լավ ռազմիկ, բայց չափազանց վստահող իր կնոջը։

Թմկա տիրուհի՝ գեղեցիկ, բայց դավաճան և փառամոլ կին։

Նադիր Շահ՝ նենգ, հզոր և դաժան տիրակալ, ով հաղթում է ոչ թե ուժով, այլ դավաճանության դրդելով։

4. Ներկայացրո՛ւ Թմկա տիրուհու շարժառիթները, դավաճանության ճանապարհն ընտրելու պատճառները։ Փորձի՛ր արդարացնել։

Տիրուհին դավաճանեց, որովհետև գայթակղվեց փառքով և իշխանությամբ: Նա հավատաց աշուղի ստին, թե Շահի կողքին կդառնա աշխարհակալ թագուհի։ Չեմ կարծում թե ես կարող եմ նրան արդարացնել, քանի որ նա սխալ քայլ է ընտրել:

5. Ո՞րն է ստեղծագործության գաղափարը /կամ գաղափարները/։

Մարդու թողած գործն է անմահ։

Դավաճանությունը երբեք երջանկություն չի բերում։

Շահամոլությունը կարող է կործանել մարդուն։

6. Ո՞ր հատվածներն են քեզ համար գեղավեստական կարևոր նշանակություն ունեցող։

,,Մարդու գործն է միշտ անմահ,, տողը և Շահի ու Թմկա տիրուհու երկխոսությունը վերջում:

Կարդում ենք Տերյան

Մի՞թե վերջին պոետն եմ ես,
Վերջին երգիչն իմ երկրի,
Մա՞հն է արդյոք, թե նի՞նջը քեզ
Պատել, պայծառ Նաիրի։
     
Վտարանդի, երկրում աղոտ,
Լուսեղ, քեզ եմ երազում,
Եվ հնչում է, որպես աղոթք
Արքայական քո լեզուն։
     
Հնչում է միշտ խոր ու պայծառ,
Եվ խոցում է, և այրում,
Արդյոք բոցե վարդե՞րդ են վառ,
Թե՞ վերքերն իմ հրահրուն։
     
Ահով ահա կանչում եմ քեզ
Ցոլա, ցնորք Նաիրի՛, —
Մի՞թե վերջին պոետն եմ ես,
Վերջին երգիչն իմ երկրի… 1.  Ի՞նչ տրամադրություն է գերիշխում՝ հույս, ցավ, հավատ, վախ, այլ։ 

Տերյանի այս բանաստեղծության մեջ գերիշխում է նախևառաջ խոր ցավն ու թախիծը, որոնք ծնվում են հայրենիքի կորստի ու անորոշ ճակատագրի զգացումից։ Բանաստեղծը տագնապով հարցնում է՝ «Մի՞թե վերջին պոետն եմ ես», ինչով արտահայտում է ոչ միայն անձնական միայնություն, այլ նաև ազգային ողբերգության գիտակցում։ «Մա՞հն է արդյոք, թե նի՞նջը քեզ պատել» տողերը վկայում են վախի և անհանգստության մասին՝ կարծես հայրենիքը մահվան կամ խորը քնի մեջ լինի։. 2.  Ո՞ր նախադասությունը կարող ես համարել հռետորական հարց։ 

Մի՞թե վերջին պոետն եմ ես,
Վերջին երգիչն իմ երկրի…

3.  Բանաստեղծն իրեն վերջին պոետն է համարում․ դա հուսահատությո՞ւն է, թե՞ պատասխանատվություն։

  Սակայն այստեղ կա նաև խոր պատասխանատվության զգացում։ Եթե նա վերջին երգիչն է, ապա իր վրա է դրված հայրենիքի լեզուն, հիշողությունը և հոգին պահպանելու պարտքը։ Նրա խոսքը «որպես աղոթք» է հնչում, այսինքն՝ նա իրեն տեսնում է որպես պահապան ու վկայող։4. Գրի՛ր Նաիրի երկրի պատասխանը պոետին։  5. Ինչպիսի՞ն է Նաիրին՝ ըստ այս բանաստեղծության։ 

Սակայն այստեղ կա նաև խոր պատասխանատվության զգացում։ Եթե նա վերջին երգիչն է, ապա իր վրա է դրված հայրենիքի լեզուն, հիշողությունը և հոգին պահպանելու պարտքը։ Նրա խոսքը «որպես աղոթք» է հնչում, այսինքն՝ նա իրեն տեսնում է որպես պահապան ու վկայող։

Ընդհանրապես, ամենադժվարը ստի նկատմամբ հաղթանակն է:  Մարդը խաբում է ։ Հասարակ մարդն այնքան շատ է խաբում և՛ ինքն իրեն, և՛ ուրիշներին, որ դադարում է դա նկատելուց: Բայց և այնպես ստին անհրաժեշտ է հաղթել: Եվ առաջին ջանքը, որ պահանջվում է մարդուց, ուսուցչին խաբելը հաղթահարելն է: Մարդ պետք է մեկընդմիշտ որոշի կա´մ ոչինչ չասել բացի ճշմարտությունից, կա´մ անհապաղ հրաժարվել ուսումից:

Պետք է ձեզ համար պարզեք, որ ուսուցիչը շատ դժվար խնդիր ունի լուծելու՝ մարդկային մեքենաների մաքրում և նորոգում: Իհարկե, նա հանձն է առնում միայն այն մեքենաները, որոնք ի զորու է նորոգել: Եթե մեքենայի մեջ շարքից դուրս է եկել էական ինչ-որ բան, ապա նա հրաժարվում է դա նորոգելուց: Սակայն նույնիսկ այն  մեքենաները, որոնք, ըստ էության, դեռ հնարավոր է նորոգել, բոլորովին անհույս են դառնում, եթե սկսում են ստել: Ուսուցչին ասած սուտը, նույնիսկ ամենաաննշանը, օրինակ` ուսուցչից ինչ-որ բան թաքցնելը, որ ուրիշ մեկն է խնդրել գաղտնի պահել, կամ որ մենք ենք ուրիշին ասել, մարդու աշխատանքին վերջ է դնում, մանավանդ եթե նախկինում արդեն ինչ-որ ջանքեր գործադրել էր:

Այստեղ գործում է մի կանոն, որը երբեք չմոռանաք՝ մարդու գործադրած ցանկացած ջանք ավելացնում է նրա առջև դրված պահանջները: Քանի դեռ մարդը լուրջ ջանքեր չի թափել, նրանից շատ բան չեն պահանջում. սակայն նրա ժրաջան աշխատանքն անմիջապես մեծացնում է այդ պահանջները: Եվ որքան ավելանան գործադրված ջանքերը, այնքան նշանակալից կդառնան նոր պահանջները: Պահաջներով հնարավոր է առաջ գնալ և սովորելու համար շարժառիթ ստեղծել; Անհրաժեշտ է, որ մարդն ինքն իրեն ասի՝ մի՛ ծուլացիր։ 

1. Տեքստից դո՛ւրս գրիր պարզ համառոտ նախադասություն։ 

Մարդը խաբում է

2.  Տեքստից դո՛ւրս գրիր անորոշ դերանուն։ 

ինչ-որ

3. Ո՞ր բառերում է յ-ն ձայնակապ։

զգույշ, լույս, մեքենայի, ուղղություն, մտածողություն, Մարոյի։

4. Տեքստից դո՛ւրս գրիր ժամանակի մակբայ։

երբեք

5. Տեքստից դո՛ւրս գրիր բարդ համադասական նախադասություն։

Քանի դեռ մարդը լուրջ ջանքեր չի թափել, նրանից շատ բան չեն պահանջում. սակայն նրա ժրաջան աշխատանքն անմիջապես մեծացնում է այդ պահանջները

6. Տեքստից դո՛ւրս գրիր վերաբերական։ 

մանավանդ

7. Տրված նախադասության անդամներից որի՞ շարահյուսկան վերլուծության մեջ սխալ կա։ 

Մարդ պետք է վերջիվերջո որոշի կա´մ ոչինչ չասել բացի պարզ ճշմարտությունից, կա´մ անհապաղ հրաժարվել ուսումից:

վերջիվերջո- ձևի մակբայ

մարդ-ենթակա

պետք է որոշի-ստորոգյալ

պարզ-որոշիչ

8. Ի՞նչ խնդիր ունի լուծելու ուսուցիչը։

մարդկային մեքենաների մաքրում և նորոգում

9. Տեքստի ո՞ր բառն է նշանակում ճիգ։

ջանք

10. Ի՞նչ բառով է բնութագրում մարդուն։ 

մեքենա

11. Տեքստից դո՛ւրս գրիր պատճառական բառը։ 

ավելացնել, մեծացնել, թաքցնել

12. Տեքստից դո՛ւրս գրիր հոդակապով բարդ բառը։ 

գործադրած

13. Տեքստից դո՛ւրս գրիր արգելական հրամայականով դրված բառը։ 

մի՛

14. Տեքստից դո՛ւրս գրիր ու հոլովման ենթարկվող բառը։ 

զոր

15. Տեքստում կա՞ն գործածված հոմանիշ բառեր, դո՛ւրս գրիր։ 

խաբել-ստել,

1. Ի՞նչ է նշանակում ,,առաքյալ,, ։ 

Մարդ, ով ունենում է մի գաղափար, որը որ իրականացնում է հասարակության բարօրությանը հասնելու համար:

2. Ի՞նչ նպատակներ ուներ Պետրոս Կամսարյանը, ի՞նչն էր դրդում նրան գնալ գյուղ։ Բնութագրի՛ր նրան ստեղծագործության սկզբում և վերջում։ 

Նրա պատկերաումներում, գնալով գյուղ նա կբարելավեր այտեղի ժողավրդի կյանքը և կդառնար ,,հերոս,,: Բայց նրա պատկերացումները շատ իդեալական էին, նաև նա ավելի ծատ մտածում էր իր փառքի մասին, և տեսնելով գյուղի ժողովրդի վիճակը նա ,,վախեցավ,, և ետ վերադարձավ իր բարձրաշխարհիկ կյանքին: Այստեղ հեղինակը ցույց տվեց, որ սկզբում նա իրեն որպես ,,առաքյալ,, էր պատկերացնում, բայց այնպես ստացվեց, որ նա ընդհամենը մի եսասեր մարդ էր:

3. Ինչպիսինն էր հայկական գյուղը։

Գյուղը ներկայացված էր Կասմարյանի աչքերով: Գյուղում տիրում էր աղքատություն, տգիտություն, հիվանդություններ, ապրելու համար լավ հարմարություններ չկաին:

4. Ստեղծագործության մեջ գյուղի ի՞նչ խնդիրներ է ներկայացնում Մուրացանը։ Ներկայացված խնդիրներն արդիակա՞ն են։ 

Հիմնական խնդիրներն էին աղքատությունը, տգիտությունը, նորարարության հանդեպ կասկածամտություը և այլն: Որոշ խնդիրներ դեռ առկա են աշխարհում, օրինակ՝ մեծ տարբերություն կա գյուղի և քաղաքի բնակիչների, ապրելակերպի միջև:

5. Ո՞րն է ստեղծագործության գաղափարը, ի՞նչ է ուզում ցույց տալ Մուրացանը։ 

Մուրացանը ուզում է փոխանցել, որ հայենիքը սիրելը, բարելավելը միայն խոսքերով և ճառերով չի որոշվում: Պետք է գործել և կատարել աշխատանք: Նա ցույց է տալիս թե ինչով են տարբերվում իսկապես հայրենասեր և փառքի կամ անվան հետևից ընկնող մարդիկ, ովքեր որ տեսնելով խնդիրները միանգամից դրսևորում են իրենց թուլությունը այդ գործի մեջ: Գլխավոր միտքը այն էր, որ միայն ճառ ասելով բան չի փոխվի, և պետք է չվախենալ ջանք գործադրել, որպեսզի հասնես արդյունքի:

6. Կարևո՞ր է գաղափարը, թե՞ մարդը, որ այն կրում է։ Քննարկել։ 

Մարդը և գաղափարը հավասարապես կարևոր են մի բան իրականացնելու մեջ: Բայց գաղափարը չի կարող իրականանալ, եթե այն կրող մարդը չունենա բավարար ուժ կամ գիտելիքներ այն իրականացնելու համար: Դա հաշվի առնելով կարելի է ասել, որ ավելի կարևոր է այն, թե ինչ մարդ է գաղափարը կրողը:

Ես կարծում եմ, որ կինը տարբեր ժամանակներում կարող է մեծ դեր ունենալ ազատության, ազգային ինքնության և պետության պահպանման համար։ Դա կարելի է տեսնել թե՛ մեր պատմության մեջ՝ Փառանձեմ թագուհու օրինակով, թե՛ Միքայել Նալբանդյանի «Իտալացի աղջկա երգը» ստեղծագործության մեջ։

Փառանձեմ թագուհին շատ ուժեղ և խիզախ կին էր։ Երբ նրա ամուսինը՝ Արշակ II-ը, ձերբակալվեց, նա չհանձնվեց և չվախեցավ։ Նա փորձեց պաշտպանել իր երկիրը և իր ժողովրդին։ Փառանձեմը ամրացավ Արտագերս ամրոցում, պահեց գանձարանը և պայքարեց թշնամու դեմ։ Նա նաև իր որդուն ուղարկեց Հռոմ, որպեսզի օգնություն խնդրի։ Նրա վարքագիծը ցույց է տալիս, որ կինը կարող է լինել առաջնորդ և հայրենիքի պաշտպան։

Նալբանդյանի «Իտալացի աղջկա երգը» բանաստեղծության մեջ աղջիկը նույնպես պայքարում է ազատության համար, բայց ոչ զենքով։ Նա իր երգով է արտահայտում իր ցավը, սերը հայրենիքի հանդեպ և ազատ ապրելու ցանկությունը։ Այդ աղջիկը ներկայացնում է մի ամբողջ ժողովրդի ձայնը, որը ուզում է ազատ լինել։

Այս երկու օրինակներից ես հասկանում եմ, որ կինը կարող է պայքարել տարբեր ձևերով՝ երբեմն զենքով, երբեմն խոսքով, բայց միշտ հավատով ու ուժով։ Կինը կարող է պաշտպանել իր երկիրը, պահել ազգային արժեքները և ոգեշնչել ուրիշներին։

Այսպիսով, անկախ ժամանակից ու պայմաններից, կինը կարող է կարևոր դեր ունենալ ազատության և պետականության պահպանման պայքարում։ Փառանձեմ թագուհին և իտալացի աղջիկը դրա լավ օրինակներն են։

11.12.2025

Աշխատանք դասարանում

Կարդա՛ ստեղծագործությունները և դրանց արտահայտած գաղափարների շուրջ ձևակերպի՛ր պնդումներ։ 
Վիշապը ողջ է…
Պնդում — Մարդը, երբ շատ է ուզում հարստություն, կարող է վատ դառնալ և փոխվել այնպես, որ այլևս ինքն իրեն չի նմանվում։
Պնդում — Ով շատ է հավանում հարստությունը, կարող է վատ դառնալ և դառնալ այն, ինչից առաջ վախենում էր։
Պնդում — Իրական թշնամին միշտ դրսում չէ, երբեմն մեր մեջ է։

Կրիան ու կարճը
Պնդում — Մարդ (կրիան) չի կարող փոխել ուրիշների բնույթը, նաև չի կարող իրեն պարտադրել վստահել անվստահելիին։
Պնդում — Բարությունը առաքինություն է, սակայն առանց զգուշության՝ կարող է վնաս բերել։
Պնդում — Ստոր կամ ինքնաոչնչացնող բնույթ ունեցող մարդիկ վնասում են ոչ միայն ուրիշներին, այլև՝ ինքն իրենց։

Աշխարհը և մենք
Պնդում — Մարդը վերացնում է իրեն, երբ պայքարում է իր իսկ ստեղծած երևույթների դեմ։
Պնդում — Մարդը հաճախ տառապում է իր սեփական վախերից, որոնք իրականում գոյություն չունեն։
Պնդում — Աշխարհն այն է, ինչ տեսնում ենք մեր ներսում․ եթե մենք շառաչում ենք, աշխարհն էլ մեզ է նույնն է վերադարձնում։

Միքայել Նալբանդյան ,,Իտալացի աղջկա երգը,, 

1. Բացատրի՛ր բառերը՝ քեն, ոխ, յուր, գանչում է, նորան, սորա։
քեն — ատելություն
ոխ — վրեժ
յուր — իր
գանչում է — կանչում է
նորան — նրան
սորա — սրան (այս մեկի)

2. Ի՞նչ է ուզում ասել հեղինակը, ի՞նչ ուղերձ ունի ստեղծագործությունը։ 
Հեղինակը ուզում է ասել, որ՝ 
Եթե պետք լինի զոհվել, թող լինի ազատության համար, ոչ թե անիմաստ։
Ազատությունը մարդկանց համար ամենակարևոր բաներից է։
Մարդը պետք է պայքարի իր և իր ժողովրդի ազատության համար։

3. Գրի՛ր կարծիքդ այս տողերի վերաբերյալ՝

«Ամենայն տեղ մահը մի է,
Մարդ մի անգամ պիտ մեռնե.
Բայց երանի՜, որ յուր ազգին
Ազատությամբ կը զոհվի»
Մահը յուրաքանչյուրին է հասնում, բայց ավելի լավ է, որ մարդը մահանա բարի և մեծ գործի, իր ժողովրդին օգնելու համար։ Այդպիսի մահը արժեքավոր է, որովհետև մարդը հերոսի նման է դառնում։

Ավետիք Իսահակյանի «Անհաղթ խալիֆան» ստեղծագործությունը լավ է ցույց տալիս այն մասին, թե ինչպես են մարդու(այս դեպքում խալիֆայի) անձնական սերը արվեստի ու եղեցկության հանդեպ կարող վտանգել պետությունը։ Խալիֆան շատ էր սիրում իր երկրի մշակույթը՝ երգերը, երաժշտությունը, հեքիաթները: Ամեն անգամ դրանք լսիելիս նա ասես հայտնվում էր մի գեղեցիկ հեքիաթային վայրում: Նա վայելում էր այդ խաղաղությունը և  հոգ էր տանում միայն ստեղծագործական ու իր համար հաճելի երևույթների մասին, որոնքիրեն հիացմունք էին պարգևում։

Արվեսի հանդեպ սիրով հանդեձ խալիֆան չի նկատում, որ իր պետությունը մեծ վատնգի առջև է կանգնած։ Երբ թշնամին ներխուժում է և գրավում նահանգների մեծամասնությունը, խալիֆան շարունակում է միայն նվագել և լսել գեղեցիկ երգեր, պնդելով և վստահ լինելով, որ իր երկրի ճակատագիրը ոչնչից կախված չէ բացի իրենց մշակույթից։

Ստեղծագործությունը ընդգծում է, որ խալիֆայի սիրելի հաճույքները և արվեստի պաշտամունքը չեն կարող վերացնել իր պատասխանատու լինելու պարտականությունը։ Խալիֆայի օրինակը ցույց է տալիս, որ իշխանի գեղեցկության պաշտամունքը, կարող է հանգեցնել իխանության կործանման, եթե նա շեղվի իր հիմնական պարտականություններից։ Այսինքն պետությունը պահանջում է հավասարակշռություն: Իհարկե արվեստն ու գեղեցկությունը պետք է լինեն կարևոր բան ղեկավարի համար, բայց չպետք է չափազանց կարևորվեն իր պարտականություններից։

Այսպիսով Ավետիք Իսահակյանի պատմությունը մեզ ցույց է տալիս, որ գեղեցկությունը և արվեստի հանդեպ սերը կարևոր են, սակայն երբ դրանք գերակշռում են պատասխանատվությունից և պետության անվտանգությունից, դրանք կարող են հանգեցնել կործանման և իրենք էլ ոչնչանան։ Դրանց միջև պետք է լինի հավասարակշռություն, որպեսզի պետությունը մնա ուժեղ ու կայուն։

1. Ինչպե՞ս էր Խալիֆան  վերաբերվում իշխանությանը։

Նա անհոգ էր և շատ եծ ուշադրություն չէր դարձնում դրան: Նա մտածում էր, որ ընդհամենը նրանով, որ մարդիկ մեկը մյուսին չսպանեն իշխանությունը կարող է կանգուն մնալ:

2.  Քո կարծիքով՝ ինչո՞ւ էր խալիֆան համոզված, որ երաժշտությունը պաշտպանում է իր պետությունը։

Քանի, որ նա մտածում էր, որ միշակույթն է միայն դեր խաղում պետության կանգնման համար, նա այնպիսի զգացողությունների մեջ էր ընկնում, այդ երաժշտությունը լսելիս, որ մտածում էր թե դա կարող է լինել մի գերբնական ուժ որը նաև կպաշտպանի իր պետությունը:

3. Ինչպե՞ս է արտացոլվում իրատեսությունն ու երազախաբությունը ստեղծագործության մեջ։

Երազախաբությունը այն էր, որ նա ապրում էր շքեղ վայրում և լսում անսահման գեղեցիկ երաժշտություն և վայելելով այդ նույնիսկ  չէր մտածում թե ինչ է կատարվում իր ,,հեքիաթներից,, դուրս:

Իրատեսությունը այն էր, որ ժողովուրդը, պաշտոնյաները և այլ մարդիկ ներկայացնում էին ու հայտնում էին խալիֆային ,,արտաքին աշխարհի,, խնդիրների մասին:

Նաև վերջում, երբ խալիֆային գահազրկում են նա վերջապես բախվում է իրականության հետ:

4.Կարելի՞ է խալիֆային համարել դրական կերպար, թե ոչ։ Ինչո՞ւ։

Որոշ չափով կա այնպիսի մի հասկացություն, որ մշակույթը պետության ամենակարևոր բաներից է և տեսնելով թե ինչքան կարևորություն է տալիս դրան խալիֆան կարելի է հասկանալ, որ նա գոնե որոշ չափով արժեքներից մեկի մասին մտածում է: Բայց նա նաև անպատասխանատու էր և չէր անում այն ինչը իրենից հասնում էր և անհոգ լինելու պատճառով նա չկարողացավ պաշտպանել իր իշխանությունը: Նայելով նրա կողմերը նա վատ մարդ չէր, ուղղակի վատ ղեկավար էր:

5. Կարծիք հայտնիր խալիֆայի այս հրամանի վերաբերյալ՝ -Թո՛ղ ապրի ամեն մարդ, ինչպես ուզում է, միայն թե թողնի, որ ուրիշն էլ ապրի։ Արդյո՞ք հնարավոր է խաղաղ համակեցություն։

Իրականում եթե ժողովուրդը ենթարկվող է կապրի այնպես ինչպես մինչ այդ էր ապրում, բայց այստեղ կան անհասականալի պահեր օրինակ՝ ,ապրի ինչպես ուզում է,, հասակացությունը մարդիկ կարող են շատ տարբեր կերպ հասկանալ, կարող են առաջանալ թալանումներ, կոռուպցիաներ և հազարավոր բաներ որոնք կախված չեն հենց սպանելուց, բայց միևնույն է իրենց մեջ վնաս են պարունակում: Ճիշտ է նշվեց , որ ժողովուրդը դրանից գոհ էր, բայց կարծում եմ խելամիտ կլիներ նման որոշում չկայացնել:

6. Ըստ ձեզ՝ ո՞րն է հեղինակի ասելիքը։

Կար մի քանի միտք, որը ստեղծագործությունը փոխանցում էր: Իմ կարծիքով գլխավոր միտքը այն էր, որ մարդ չի կարող ապրել միայն երազանքներով՝ տեսնելով միայն ապրելու լավ կողմը և չցանկանա բախվել իրականությունը՝ որի մեջ երբեմն վատ իրադարձություններ են տեղի ունենում: Նաև ըստ ստեղծագործության առաջնորը պիտի լինի իրատես, որպեսզի կարողանա պահել իր պետությունը:

7. Մեկնաբանե՛ք այս տողը՝ -Նվագեցե՛ք, մի՛ դադարեք. երբ դուք դադարեք, այն ժամանակ է, որ կնվաճվի իմ պետությունը…

Կարծում եմ այստեղ նա ավելի շատ մտածում էր իր ,,հեքիաթների աշխարհի,, մասին և վախենալով, որ այն կարող է բախվել իրականությանը ու ոչնչանալ հրամայում էր անվերջ նվագել:

1. Առանձնացրու, կարդա Թադմորի ապարանքի նկարագրությունը սկզբում եւ վերջում։ Մեկնաբանիր նկարագրությունների տարբերությունները (հեղինակի բանաստեղծական մտահղացումը)։

Լուսակերտ է ապարանքը Թադմորի,
Անապատում, որպես երազ ոսկեհյուս.
Յոթն հարյուր սյունի վրա մարմարի
Սլանում է աշտարակը երկնասույզ:

Շուրջը նազուկ արմավենու պուրակներ,
Ուր երգում են հրաշք-հավքեր կարոտով,
Շատրվաններն հուրհրում են կրակներ,
Ծաղիկները պճնազարդում արծաթով:

Սկզբում նա Թադմորի ապարանքը նկարագրում է, որպես մի անսահման գեղեցիկ, կենդանի վայր:

Պուրակները չորացել են, չքացել,
Եվ շիջել է լույս երազը սյուների.
Անապատը դեղին քղանցքն է փռել
Եվ ծածկել է ապարանքը Թադմորի…

Եվ ավազուտ շիրմի վրա մենավոր
Աշտարակն է մնում կանգուն ու վկա,
Որ իմանան վառ աստղերը հեռավոր
Էլ-Սամանի սերը հզո՛ր ու անմա՛հ:

Վերջում հեղինակը Թադմորի ապարանքը նկարագրում է չորացած, ցամաքած, դեղնած և անկենդան:

2. Բառարանից գտիր բամբիշ, մանկլավիկ, նաժիշտ, ձեղուն, սնդուս, թալկանալ, եբենոսյան, մուշկ, կնդրուկ բառերի բացատրությունը։

թագուհի, մարդ ով սպասարկում է թագավորին, տանիք, դիպակ, ուշաթափվել, եբենոսի փայտից պատրաստված, յուղային բույր, անուշահոտ խեժի տեսակ

3. Ստեղծագործության վերաբերյալ գրի՛ր քո մտորումները։

Հեղնիակը ուզում էր ցույց տալ թե երբեմն ինչքան մեծ կարող է լինել սերը մեկի նկատմամբ: Նա ասում էր, որ սերը կարող է լինել անժամկետ: Բայց ստեղծագործությունը տեղիք է տալիս մտածելու, թե արդյոք, երբ մեկը մահանում է նրա հանդեպ սերը քո հիշողություններն և միասին ապրած պահերն են, քանի որ հնարավոր է, եթե այդ մարդը ողջ լիներ դու մի ընթացք սկսեիր չսիրել նրան: