Վարազդատ Մահամ

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

1.Տրված գոյականներից, ածականներից, դերանուններից, մակբայներից և ձայնարկություններից բայեր կազմի´ր:

Ա. Ծաղիկ, քար, անուն, քարոզ, ձև:
Բ. Մեծ, բարձր, կարմիր, տափակ, սուր:
Գ. Ոչինչ, բոլոր, նույն, ամբողջ:
Դ. Կրկին, արագ, դանդաղ, հաճախ:
Ե. Վա՜յ, մկըկը, տը՜զզ, թրը՛խկ:

Ա. Գոյականներ

• Ծաղիկ — ծաղկել

• Քար — քարել, քարանալ

• Անուն — անվանել

• Քարոզ — քարոզել

• Ձև — ձևավորել, ձևել

Բ. Ածականներ

• Մեծ — մեծացնել, մեծանալ

• Բարձր — բարձրացնել, բարձրանալ

• Կարմիր — կարմրել

• Տափակ — տափակեցնել, տափակել

• Սուր — սրել

Գ. Դերանուններ

• Ոչինչ — 

• Բոլոր — 

• Նույն — նույնականացնել

• Ամբողջ — ամբողջացնել, ամբողջանալ

Դ. Մակբայներ

• Կրկին — կրկնել

• Արագ — արագացնել

• Դանդաղ — դանդաղեցնել

• Հաճախ — հաճախել

Ե. Ձայնարկություններ

• Վա՜յ — վայելել

• Մկըկը — մկըկալ

• Տը՜զզ — տըզզալ

• Թրը՛խկ — թրըխկալ

2.Տրված բայերից նորերն ստացի´ր` դրանք բաղադրելով Բ խմբի նախածանցների հետ:

Ա.Նայել, կառուցել, գրել, ճառել, դառնալ, հայտնել:
Բ.Անդր, վեր, արտ, հակ, մակ, ստոր:

Ա. Բայեր

• Նայել — վերնայել, արտանայել

• Կառուցել — վերակառուցել, անդրկառուցել, հակակառուցել

• Գրել — վերագրել, արտագրել, անդրագրել

• Ճառել — վերաճառել

• Դառնալ — անդրադառնալ, հակադարձել

• Հայտնել — արտահայտել

Բ. Նախածանցներ

• Անդր →հետադարձ կամ կապ ունեցող գործողություն (օր.՝ անդրադառնալ)

• Վեր — կրկնակի, վերականգնման գործողություն (օր.՝ վերակառուցել)

• Արտ — դուրս գալու կամ տարածելու գործողություն (օր.՝ արտագրել)

• Հակ — հակասության կամ հակառակ գործողություն (օր.՝ հակադարձել)

• Մակ — մակերեսային կամ վերին գործողություն

• Ստոր — ստորև կամ ներքևի գործողություն

 3. Փորձի՛ր բացատրել բայերի նման խմբավորումը:

Ա. Տեսնել, նստել, ձևել, կարել, իջնել, բարձրանալ, մեծացնել:
Բ.Ձևափոխել, շրջանցել, հեռագրել, մեղադրել:
Գ. Գլուխ տալ, ձիգ տալ, գործ անել, վեր կենալ:

Ա. Պարզ բայեր

• Այս խմբի բայերը պարզ ձև ունեցող արմատային բայեր են, որոնք հիմնականում մեկ գործողություն են արտահայտում (օր.՝ տեսնել, նստել, իջնել):

Բ. Բարդ բայեր

• Այս բայերը ձևավորվում են հիմնական բայերից՝ որոշ նախածանցների կամ ածանցների ավելացմամբ՝ նոր իմաստ հաղորդելու համար (օր.՝ ձևափոխել, շրջանցել, հեռագրել):

Գ. Բառախմբային բայեր

• Այս խմբի բայերը կազմված են երկու և ավելի բառերից, որոնք միասին մեկ գործողություն են արտահայտում (օր.՝ գլուխ տալ, գործ անել, վեր կենալ):